Reforma systemu ETS może przyczynić się do ochrony miejsc pracy i osiągnięcia celów klimatycznych

„Dzisiaj to dobry dzień dla ochrony klimatu i konkurencyjności naszego przemysłu. A przede wszystkim to dobry dzień dla miejsc pracy” – powiedział Peter Liese, poseł do Parlamentu Europejskiego i główny negocjator Parlamentu Europejskiego w sprawie zbliżającej się reformy unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji (ETS). 

Komisja Europejska zaproponowała dzisiaj zmiany w systemie ETS, polegające na obniżeniu liniowego współczynnika redukcji z obecnych 4,4% do 3,7% począwszy od 2031 r. Od 2036 r. współczynnik ten zostanie dodatkowo obniżony do 1,7%. 

„Teraz jest już jasne, że handel uprawnieniami do emisji, najważniejsze na świecie narzędzie ochrony klimatu, pozostanie z nami na stałe. Komisja uznaje, że nie ma sensu wymagać zerowych emisji od energochłonnych gałęzi przemysłu czy lotnictwa już w 2039 r. Te zmiany są w pełni zgodne z unijnym celem klimatycznym na 2040 r. oraz celem osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r.” – podkreślił Liese.

Kluczowym aspektem reformy jest zwiększenie liczby bezpłatnych uprawnień. Wycofywanie bezpłatnych uprawnień w ramach mechanizmu dostosowania cen na granicach z uwzględnieniem emisji dwutlenku węgla (CBAM) zostanie przesunięte z 2034 r. na 2038 r. W zamian od 2031 r. będą obowiązywały surowsze warunki: przedsiębiorstwa będą musiały przedkładać plany inwestycyjne, a część uprawnień zostanie przydzielona dopiero po rozpoczęciu budowy obiektów przyjaznych dla klimatu.

„Chcemy dać przemysłowi więcej czasu, ale w tym okresie nie może on siedzieć z założonymi rękami; musi natomiast przygotować konkretne inwestycje. Ochrona klimatu prowadząca do bezrobocia nie jest wzorem do naśladowania na arenie międzynarodowej. Naszym celem są inwestycje w UE, a ta propozycja pozwala osiągnąć ten cel znacznie skuteczniej” – podkreślił Liese.

„Liderzy w dziedzinie dekarbonizacji nie mogą być karani” – powiedział Liese. Zgodnie z propozycją Komisji 10% podmiotów emitujących najmniej byłoby zwolnione z zasad warunkowości, a przedsiębiorstwa o zerowej emisji mogłyby pozostać w systemie ETS do 2040 r., a nie do 2030 r., aby sfinansować inwestycje przy użyciu bezpłatnych uprawnień.

Zarówno Rada, jak i Parlament muszą sfinalizować swoje stanowiska do końca bieżącego roku, aby w styczniu mogły rozpocząć się rozmowy trójstronne. „Ten harmonogram jest bardzo ambitny, ale konieczny. Im szybciej uzyskamy jasność, tym lepiej” – powiedział Liese.